Het stond bijna als terzijde in de media: “Amsterdam is van plan een tweede cruiseterminal te bouwen”. Sinds de opening van de Passenger Terminal Amsterdam is de cruisevaart spectaculair gegroeid. Zelfs zo sterk dat grootschalige uitbreiding gewenst is. Het oog is gevallen op het Westelijk Havengebied.

Leuk bericht voor het Amsterdamse Havenbedrijf en iedereen die van cruisevaart houdt. Je zou er bijna overheen lezen als niet in diezelfde krant onheilspellende berichten staan over lege ruimtelijke fondsen en de volstrekt vastgelopen woningmarkt. Hoe kan de cruisevaart zo sterk groeien dat een nieuwe terminal gewenst is, terwijl de gehele ruimtelijke markt op zijn gat ligt? Ik zoek naar een paar redenen, maar wie het weet mag het zeggen: Lees meer »

Vorige week mocht ik als gastheer optreden voor een lunchlezing van Lenny Vulperhorst voor een groep Amsterdamse ambtenaren. De titel van de lezing was niet geheel gelukkig gekozen: “ontwikkelen na fraude en crisis”.  De woningbouw komt krakend tot stilstand en fraude is aan de orde van de dag. Een overzichtje van berichten van de afgelopen twee weken:  

• Een wijziging van de bestuursstructuur bij Rochdale moet nieuwe fraude voorkomen;
• Paarlberg is veroordeeld tot 4,5 jaar, maar voelt zich desondanks onaantastbaar;
• Voorbeschouwing op de Bouwfondszaak: Cees H. vond het tijd voor een lintje;
• Philips probeert miljoenen voor het pensioenfonds terug;
• Twee directeuren van De Key zijn verdacht bij transacties van weilanden in de buurt van Zeewolde;
• En vandaag maakten de kranten melding van een aanslag op een vastgoedkantoorvilla en verdenking van gedeputeerde Hooijmaijers bij projecten rond Schiphol. Lees meer »

Volgende week ben ik moderator bij een lezing van Lenny Vulperhorst voor Amsterdamse ambtenaren over fraude in de vastgoedsector. Voor een leuke inleiding heb ik te kampen met een luxeprobleem. Meestal sluit ik aan op de actualiteit, mijn eigen ervaringen, of ik houd een korte quiz. Als het over fraude en integriteit gaat, heb ik keuzes te over.

De media komt pagina’s te kort voor voorbeschouwingen over de naderende rechtzaak in de grote fraudezaak van Bouwfonds en het Philips Pensioenfonds. Alles passeert de revue. Het is hogere transactiekunde en de roddelrubriek in één rechtszaak. Is de vastgoedsector dusdanig complex dat fraude onvermijdelijk is? Ik geloof er niet in. Er zijn zoveel sectoren waar regels en geld even overvloedig zijn als in het vastgoed, maar die een veel beter imago hebben. Algoed, ik kan op de dag van de lezing zelf de krant open slaan en er zal ongetwijfeld een smeuïge anekdote instaan. Lees meer »

Gated communities winnen in Nederland langzaam terrein. Recent kregen twee nieuwe plannen voor ‘miljonairsenclaves’ de aandacht. In De Bilt moet Park Bloeyendael verschijnen en bij Oudekerk aan de Amstel liggen plannen klaar voor Amsteleiland. Los van de vraag waarom de nieuwe rijken in buurten willen wonen die verkeerd worden gespeld, is er vooral discussie hoe je gated communities kan plaatsen op de Nederlandse woningmarkt.

Laat ik maar meteen duidelijk zijn: ik heb er geen enkele moeite mee en iedereen die gated communities wil verbieden is hypocriet. Lees meer »

Iedereen die wel eens een ruimtelijk project heeft ontwikkeld kent het probleem: wat als een tijdelijk braakliggend terrein begon dreigt door onbestemde vertraging en dito verwaarlozing een blubberbad en no go area te worden. Naast het Stadsdeelkantoor van Nieuw-West hangen bordjes met moerasgrond op zo’n omheinde woestenij.

Eufemistisch kan je voor zo’n troosteloos lapje grond op zoek gaan naar een programma van tijdelijke activiteiten. Voor mijn eigen projecten in Nieuw-West ligt deze opgave er net zo goed als op tientallen plekken elders in het land. Door de recessie en stagnatie in de bouw is er een hype naar ludieke tijdelijke programma’ s. Een voetbalkooi, mega reclamebord,  tijdelijke bestrating of ingezaaid grasveld kan alleen in uiterste nood. Het probleem met ludieke tijdelijke programma’s is dat ze vaak niet zo ludiek zijn, maar vooral erg lullig.

Lees meer »

Wie weet over een maand nog de naam van de winnaars van de Nederlandse etappes in de Giro? Alleen de diehards zullen hebben geweten dat de winnaar van de Proloog een gelauwerde Olympisch kampioen is. De stad was roze, de stad was dicht, de stad was Giromania. Het meest maniakale aan het geheel was het afgrijselijke lettertype op de banieren die door de hele stad heen wapperden. Het volgende heb ik allemaal letterlijk gehoord:

De Giro was een feestje voor het volk.

De Giro heeft Nederland, Soest, de provincie Utrecht, de Veenendaalse Berg, Stadsdeel Oost, Middelburg, en inderdaad ook Houten op de kaart gezet.”

De Giro was het derde grote evenement in Amsterdam in het afgelopen decennium.

De Giro was het derde grote evenement in een door een vuilnisstaking stinkend Amsterdam

De Giro heeft voor een record omzet gezorgd van mijn vaste Bagels en Beans op de kruising van de Wibaustraat en de Ruyschstraat (aan de goede kant van de hekken)

De Giro heeft tot een dramatische moederdag omzet geleid bij mijn vaste bloemist in de Utrechtse Straat (aan de verkeerde kant van de hekken)

De Giro heeft heel erg veel roze snippers papier opgeleverd die net als vuurwerk nog maandenlang als een papierpapje in de goot zullen liggen.

Last but not least was de Giro een speldenprik in de strijd tussen Amsterdam en Rotterdam over de olympische nominatie: de Giro als onderdeel van het Olympisch Plan 28. Op papier is er nog geen keuze gemaakt, maar je moet ongeveer op Mars leven om voor Rotterdam te kiezen in plaats van Amsterdam. Stel dat tijdens een bezoek aan de wereldtenstoonstelling in Sjanghai een Chinees je zou vragen waar Feyenoord speelt, kun je het beste antwoord: ‘in a city close to Amsterdam’.

De Giro was een leuk stapje in het Olympisch Plan Amsterdam 2028. En als de wielerkaravaan nu ophoepelt naar Italië kan dan eindelijk de stad weer een keer worden schoon gemaakt?

Het Parool brandde vorige week ‘De schilder en het meisje’ het nieuwe boek van mijn overbuurvrouw Margriet de Moor tot de grond toe af. 1 sterretje. De gordijnen aan de overkant bleven twee dagen dicht. Afgelopen zaterdag verscheen de recensie van De Volkskrant. “De Moor heeft een soevereine stijl en een gerijpt talent” waren hierin nog bescheiden opmerkingen. De Volkskrant waardeerde het boek met 5 sterretjes.

Hetzelfde boek gerecenseerd door serieuze kranten levert twee volstrekt tegenstrijdige beschrijvingen op. Wat moet je nu met het boek? Of met de recensenten van deze kranten? Een vergelijkbare vraag dringt zich bij me op bij de Atlas van de Nederlandse gemeenten. Het thema van de vorige week verschenen Atlas is de krimpopgave die als een virus om zich heen grijpt. Slechts een paar steden zullen de komende tijd groeien, waaronder Amsterdam. Maar – zo klonk het vorige week – alsnog verruilen gezinnen massaal Amsterdam voor dorpen en steden in de omgeving. Echter, dit blijkt niet juist. Volgens Sociaal-geograaf Willem Boterman van de UvA is er een sterke trend dat goedverdienende gezinnen binnen de stad blijven wonen. Met een veto van de mama’s nestelen de gezinnen zich in kindvriendelijke wijken binnen de ring. Lees meer »

Krimp is hot. Iedere zichzelf respecterende organisatie heeft een visie op de krimp. Of zou deze moeten hebben, zoals Almere. Deze stad staat met stip op zes in de nieuwe Atlas voor Gemeenten 2010 als stad met de meeste kans op krimp. Hier klopt iets niet aangezien Almere zet in zet op een groei tot 350.000 inwoners. Hebben de opstellers van de Atlas het finaal bij het verkeerde eind of speelt Almere een verloren wedstrijd maar wil het dat nog toegeven?

Uit dezelfde Atlas volgt dat Heerlen een voorbeeld kan zijn voor Almere en alle andere met krimp bedreigde gemeenten. De Limburgse stad verliest tussen 1990 en 2020 ongeveer een kwart tot een vijfde van de inwoners, maar lijkt het ergste al achter de rug te hebben. Dit gegeven legt de stad in ieder geval geen windeieren. Van minister tot krimptop: iedereen die zoekt naar het verhaal achter krimp, kan zich opwarmen aan Heerlen. (Wellicht zit er een groeikans in dat imago.) Lees meer »

Afgelopen week stond in De Volkskrant een artikel over de totstandkoming van de Ruimtelijke Canon. Bij bestudering van de canon valt op dat deze vooral in gaat op de geschiedenis van de ruimtelijke ordening en nauwelijks op de ruimtelijke opgaven van deze tijd. Daarnaast is de canon een aftreksel van de ruimtelijke canon die ik zelf eerder en samen met de lezers van De Volkskrant website heb opgesteld.

Het ministerie van VROM en NIROV zijn bezig met het opstellen van een ruimtelijke canon, de CanonRO. De canon is ontwikkeld om terug te blikken op het verleden en daar lessen uit te trekken. Nu nog 120, maar straks 35 plaatsen, gebeurtenissen en personen als iconen geven samen een staalkaart van de Nederlandse Ruimtelijke Ordening.

In de CanonRO ontbreken belangrijke ruimtelijke opgaven van deze tijd zoals de krimp van de bevolking in delen van het land, de dreiging van overstroming, de Wijkaanpak en de Zuidas.  Ruimtelijke ordening is een continue activiteit en geen geschiedenis. Nederland is in beweging en nooit ‘af’. Lees meer »

Wat is er toch aan de hand met tunnels in Nederland? De liefde tussen tunnelbouwers en onze slappe ondergrond is bekoeld. Althans, de liefde van de ingenieurs is er wel, maar deze wordt door de ondergrond niet beantwoord. Zo duren de kinderziektes van de tunnels van de A73 al twee jaar. De Haagse tramtunnel fungeerde tijdenlang als het duurste zwembad van Nederland. En bij de Noord-Zuidlijn is ruim zeven jaar na het aanlegbesluit en een vloedgolf aan extra kosten pas een maand geleden de boor gaan draaien. Lees meer »